مصطفى النوراني الاردبيلي

290

دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )

تركيبات شيميايى : زردچوبه داراى اسانس مركب از اسيدهاى والرينيك و كاپروئيك همچنين فلاندرن راست به مقدار يك درصد سابىنن sabinene سينئول يك درصد بورنئول به مقدار يك درصد نوعى الكل به نام تورمرول turmerol به علاوه داراى ستنى به نام كوركومون curcumone ايزومر الكل مذكور يك ماده رزينى زرد رنگ و يك ماده نارنجى زرد قابل تبلور به نام كوركومين curcumine است كوركومين به فرمول c 12 h 02 o 6 است . از نظر تركيبات شيميايى در گزارش يكى از بررسيهاى شيميايى اين گياه چنين آمده است كه در زردچوبه به گونه c . longa وجود كوركومين ، تورمرون زينجىبرون و اسانس روغنى و تور مرول فلاندرن كارون ، كامفور ، كوركومون چربى ، نشاسته ، رزين و ماده رنگى كوركومين در ساقه زير زمين آن تأييد شده است . خواص درمانى : با آنكه در هندوستان براى درمان بيماريهاى كبدى به كار مىرود ، ولى اثر آن از اين نظر هنوز مورد تأييد قرار نگرفته است . به عنوان محرك اعمال هضم ، همراه با ادويه ديگر ، بخصوص در مناطق حاره مصرف مىشود ، داراى اثر مقوى اعمال روده و بادشكن است ، سابقا از آن براى رنگ كردن بعضى پمادها استفاده به عمل مىآمده است . از c . zanthorrhiza rosc , curcuma domestica val نيز در برخى نواحى مخصوصا در مالزى جهت دفع سنگهاى صفراوى و همچنين تقويت اعمال كبد استفاده به عمل مىآيد . c . amada roxb در بنگال و مالايار مىرويد ريزوم آن اشتهاآور مقوى باه و ملين است در رفع خارش و درمان بيماريهاى پوستى مورد استفاده قرار مىگيرد ، به علاوه داراى اثر خلطآور است . بيشتر از گياهان مذكور در ايران نمىرويند . « 1 »

--> ( 1 ) - گياهان دارويى ، دكتر زرگرى ، ج 3 ، ص 163 .